3. septembar
Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
3. septembar (3.9.) je 246. dan u godini po gregorijanskom kalendaru (247. u prestupnoj godini). Do kraja godine ima još 119 dana.
Sadržaj |
[uredi] Događaji
| septembar | ||||||
| P | U | S | Č | P | S | N |
| 1 | ||||||
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |
| 30 | ||||||
Vikimedijina ostava ima još multimedijalnih datoteka vezanih za: 3. septembar
- 1189. — Ričard I Plantagenet, poznat kao Ričard Lavljeg Srca, krunisan je u Vestminsterskoj opatiji u Londonu za kralja Engleske.
- 1759. — Iz Portugala je počelo proterivanje rimokatoličkih jezuita.
- 1783. — Velika Britanija i SAD potpisale su u Parizu mirovni ugovor kojim je završen Američki rat za nezavisnost. Britanija je priznala SAD kao slobodne suverene i nezavisne države. Rat američkih država za nezavisnost počeo je u aprilu 1775. borbama kod Leksingtona i Konkorda.
- 1791. — Francuska skupština usvojila je ustav kojim je uspostavljena ustavna monarhija.
- 1806. — Bitka na Deligradu. Prva u nizu pobeda Karađorđa i ustaničke vojske.
- 1826. — U Moskvi je Nikolaj I Pavlovič Romanov krunisan za cara Rusije.
- 1931. — Kralj Jugoslavije Aleksandar Prvi Karađorđević proglasio je oktroisani Ustav kojim je ozakonjena monarhistička diktatura, uvedena 6. januara 1929.
- 1939 - Dva dana posle nemačkog napada na Poljsku, Velika Britanija i Francuska su objavile rat Nemačkoj.
- Na kružnoj stazi oko Kalemegdana, u Beogradu su održane do tada najveće međunarodne automobilske trke u Jugoslaviji.
- 1943. — Iskrcavanjem na Siciliju Osme britanske armije pod komandom fildmaršala Bernarda Loa Montgomerija, počeo je napad savezničkih trupa na Italiju u Drugom svetskom ratu.
- 1985. — U saobraćajnoj nesreći na putu Beograd - Novi Sad u svojoj 23. godini, poginuo Dragan Mance, fudbaler Partizana i idol Grobara.
- 1992. — Tokom rata u Bosni, italijanski avion sa humanitarnom pomoći za Sarajevo oboren je kod Jasenika, 34 kilometra zapadno od Sarajeva. Poginula su četiri člana posade, a u narednih mesec dana prekinuto je dostavljanje humanitarne pomoći preko sarajevskog aerodroma.
- 1994. — Rusija i Kina proglasile su završetak međusobnih neprijateljstava i dogovorile se da uklone nuklearne rakete koje su bile usmerene iz jedne zemlje prema drugoj.
- 1999. — Misija UN na Kosovu i Metohiji suspendovala je jugoslovenski valutni zakon i uspostavila carinsku kontrolu na granici Kosova i Metohije sa Makedonijom.
- 2001. — SAD i Izrael su povukle svoje delegacije sa konferencije UN o rasizmu u Durbanu, u znak protesta zbog pokušaja da se Izrael označi kao rasistička zemlja.
- 2004. — U akciji oslobađanja taoca u školi u ruskom gradu Beslanu 331 talac poginuo. (vidi Talačka kriza u Beslanu).
- 2009. — U seriji eksplozija koje su pogodile fabriku municije "Prvi partizan" u Užicu, poginulo sedam a povređeno 14 radnika.
[uredi] Rođenja
- 1869. — Miloje Vasić, srpski arheolog. († 1956.)
- 1875. — Ferdinand Porše, nemački konstruktor automobila.
- 1905. — Karl Dejvid Anderson, američki fizičar i novelovac. († 1991.)
- 1921. — Žika Mitrović, srpski filmski režiser i scenarista. († 2005.)
- 1942. — Alan Žardin, američki muzičar.
- 1954. — Nenad Prokić, srpski pisac i političar.
- 1965. — Čarli Šin, američki glumac.
[uredi] Smrti
- 496. — Guntamund, kralj Vandala i Alana (* oko 450).
- 1658. — Oliver Kromvel, engleski državnik i vojskovođa.
- 1821. — Marašli Ali-paša rumelijski beglerbeg i beogradski vezir.
- 1877. — Luj Adolf Tjer, francuski državnik i istoričar, prvi predsednik Treće republike.
- 1883. — Ivan Sergejevič Turgenjev, ruski pisac.
- 1948. — Eduard Beneš, predsednik Čehoslovačke.
- 1969. — Ho Ši Min, predsednik Demokratske Republike Vijetnam.
- 1985. — Dragan Mance, fudbaler Partizana i idol Grobara.
- 1991. — Frenk Kapra, američki filmski režiser italijanskog porekla.
[uredi] Praznici i dani sećanja
- 1806. — Srbi su, u Prvom srpskom ustanku, kod Deligrada pobedili tursku vojsku, a vojvoda Stanoje Glavaš oslobodio je Prokuplje.
- 1884. — Iz Beograda je krenuo prvi putnički voz na pruzi Beograd-Niš, prvoj u Srbiji. Početak gradnje 21. juna 1881. obeležio je srebrnim budakom knez Milan Obrenović. Ispraćaju voza, iskićenog cvećem i srpskim trobojkama, pored velikog broja građana, prisustvovali su ugledni gosti iz Beča, Budimpešte i Pariza. Voz je krenuo u 8.30, a u Niš je stigao u 18.23.
- 1976. — Američki vasionski brod bez ljudske posade „Viking 2“ spustio se na Mars i počeo da šalje fotografije sa te planete.
